O wszystkim i o niczym,  Przepisy

i-Size bez tajemnic – wszystko o UN R129

Świat się zmienia, powstaje coraz więcej fotelików w homologacji i-Size, a tymczasem musimy sobie odpowiedzieć czym właściwie jest to i-Size, a właściwie czym nie jest.

Utarło się, że i-Size to homologacja, ale nie do końca. Jest to tylko jej część. Dla tych, co są tu pierwszy raz dodam tylko, że homologacja, to coś, co dopuszcza produkt do sprzedaży po spełnieniu pewnych warunków (potocznie niektórzy nazywają to atestem). Poprawna nazwa tej homologacji, to UN R129 i o ile do pewnego momentu mogliśmy sobie umownie mówić i-Size, to obecnie rozwój tej homologacji jest już na tyle daleko, że część fotelików jest rzeczywiście i-Size, a część po prostu R129.

Zacznijmy może od początku, czyli od różnic między starą homologacją ECE R44, a nową UN R129 (no nie taką nową, bo obowiązuje od 2013 roku)

ECE R44UN R129
zderzenia czołowezderzenia czołowe
brak zderzeń bocznychzderzenia boczne
manekiny P – starszego typumanekiny Q – bardziej zaawansowane
według grup wagowych (0+, 1/ 2/ 3)brak grup wagowych, foteliki sklasyfikowane według wzrostu
przodem do kierunku jazdy od 9 kgtyłem do kierunku jazdy minimum 15 miesięcy

Co to jest i-Size?

i-Size to, jak już wspomniałam tylko część homologacji R129. Aby powiedzieć, że fotelik posiada i-Size musi spełnić pewne warunki:

  • musi być na isofix (z wyjątkiem fotelików 0-13 kg, które mają dopuszczony montaż na pasy)
  • musi zmieścić się w tzw. boxie. Box, to takie umowne pudełko o z góry ustalonych wymiarach i dany fotelik musi się w nim mieścić. Tu warto dodać, że boxy mają różne rozmiary w zależności od tego jaki fotel chcemy homologować.

Wiem, że wydaje się to zagmatwane, ale spójrzmy może na przykład:

Maxi Cosi 2Way Pearl i-Size i gondola Jade R129
Maxi Cosi 2Way Pearl i-Size i gondola Jade R129

Na zdjęciu po lewej jest fotelik Maxi Cosi 2Way Pearl, który jest i-Size. Montujemy go na bazie isofix, a po zamontowaniu mieści się w boxie i-Size. Z drugiej strony mamy gondolę Jade od Maxi Cosi. Montujemy ją na bazie isofix, ale nie mieści się w boxie, bo zajmuje dwa miejsca w samochodzie. Dlatego Jade jest R129, ale nie jest i-Size. Mam nadzieję, że do tego momentu rozumiecie różnice.


Faza pierwsza homologacji R129 i-Size

Pierwsza faza rozpoczęła się w 2013 roku i objęła foteliki na isofix z pasami wewnętrznymi (i-Size), dlatego właśnie od początku mówiono o niej i-Size i tak już się utarło, że mówimy ogólnie na wszystko i-Size. Dopuszczono tu montaż fotelików dla noworodków (stare 0-13 kg) na pasy.

To tu zaczęło się patrzenie na wzrost, a nie wagę dziecka. Foteliki były homologowane do maksymalnego wzrostu 105 cm, a maksymalna waga wynikała z wytrzymałości isofixa. Już o tym kiedyś wspominałam – isofix ma wytrzymałość 33 kg (waga dziecka + waga fotelika).

W starej ECE R44 foteliki były do 18 kg i koniec, natomiast w i-Size można było wagę fotelika odjąć od 33 kg i wyszło, że jedne foteliki są do 18 kg, inne do 19 (np. Joie i-Spin), a jeszcze inne nawet do 23 kg (np. Concord Reverso Plus).

Homologacja ECE R44-04 dla fotelików z tej grupy zaczęła wygasać w 2017 roku – oznacza to, że od pewnego dnia nie ma już możliwości tworzenia nowych fotelików w homologacji ECE R44-04 w tej grupie (do 18 kg). Dotychczas istniejące foteliki nadal można wykorzystywać, a wszystkie nowo powstałe są już i-Size.


Faza druga homologacji R129

W 2017 roku weszła druga faza R129-02. Obejmuje ona foteliki dla starszych dzieci, czyli te, gdzie dziecko jest zapinane pasem samochodowym. W ten sposób grupa 15 – 36 kg została zastąpiona 100 – 150 cm.

Tu możemy wydzielić dwie części:

  • fotelik i-Size 100 – 135 cm o max szerokości 44 cm
  • specific vehicle booster 100 – 150 cm o max szerokości 52 cm (nie wiem jak to przetłumaczyć, może „fotelik do specyficznych pojazdów” lub „fotelik do konkretnych pojazdów”) – co oznacza, że trzeba sprawdzić czy w danym samochodzie fotelik się zmieści (bo np. linia dachu może przeszkodzić w wysunięciu zagłówka do końca).

Tak, wiem – jest z tym lekkie zamieszanie, ale weźmy sobie za przykład fotelik BeSafe izi Flex Fix i-Size. Jest on od 100 do 150 cm, ale tak naprawdę posiada dwie homologacje:

  • i-Size 100 – 135 cm – tu fotelik spełnia wymogi i-Size, bo jest na isofix i mieści się w boxie i-Size (po zdjęciu boków szerokość max 44 cm)
  • specific vehicle booster 135 – 150 cm – tu fotelik nie jest już i-Size (bo nie mieści się w boxie i-Size), ale nadal jest R129. Dla tej kategorii wzrostowej jest box o max szerokości 52 cm.
3x BeSafe izi Flex w samochodzie osobowym
3x BeSafe izi Flex w samochodzie osobowym – fot. Budująca Mama

Tak więc my sobie możemy mówić, że izi Flex jest i-Size, chociaż tak naprawdę jest nim tylko połowicznie. Poprawnie powinniśmy powiedzieć, że posiada on homologację R129 (a dokładnie i-Size do 135 cm, a później „specific vehicle booster”).

Niektórych może dziwić ten podział przy 135 cm, ale to, że w Polsce należy używać fotelików do 150 cm nie znaczy, że wszędzie tak jest. Część krajów Europy ma w przepisach limit właśnie 135 cm, a nie 150 cm. Specific vehicle booster jest właśnie dedykowany dla krajów, które mają w przepisach przewóz dzieci w fotelikach do 150 cm.

Od września 2019 zaczęła wygasać homologacja ECE R44 dla fotelików z grupy 2/3 (15 – 36 kg) – po tej dacie nie będzie już można tworzyć nowych.


Faza trzecia homologacji R129

Trzecia faza R129 weszła w życie w grudniu 2018 roku. W homologacji R129-03 znajdziemy foteliki montowane na pasy. Nie jest to i-Size.

Najbardziej widoczną zmianą w R129-03 są zielone prowadnice pasów. Zielone są dlatego, że jest to kolor mówiący „tak jest dobrze”, w odróżnieniu od ostrzegawczego czerwonego.

Kiedyś te prowadnice były czerwone (dla foteli przodem) oraz niebieskie (dla foteli tyłem). W starej ECE R44 były foteliki kombinowane tyłem oraz przodem montowane na pasy. Łatwo je rozpoznać m.in. po prowadnicach w dwóch kolorach, jak na zdjęciu poniżej.

Joie Steadi - fotelik przodem i tyłem na pasy ECE R44
Joie Steadi – fotelik przodem i tyłem na pasy ECE R44

Obecnie (stan na luty 2020) pojawiają się już pierwsze foteliki z R129-03 i zielonymi prowadnicami. Są to zarówno foteliki z i-Size, jak i foteliki 100 – 150 cm.

Ta część homologacji pozwala też na wprowadzanie fotelików z dawnej grupy 1/2/3, czyli 9-36 kg. Warunkiem jest użycie top tethera, więc wychodzi na to, że wszystkie 9-36 kg od teraz będą miały isofix i top tether oraz będą od pewnego wzrostu i min. 15 miesięcy. Pasy pięciopunktowe będą do 105 cm wzrostu (max waga dla uprzęży wewnętrznej będzie wynikać z wagi fotela, więc np. nowy Britax Advansafix i-Size będzie mieć pasy do 21 kg, zamiast 18 kg), a później będziemy używać pasa samochodowego. Takie foteliki będą miały oczywiście zielone prowadnice.

Britax Advansafix i-Size
Britax Advansafix i-Size

W R129-03 dopuszczone jest stworzenie fotela przodem na pasy oraz fotela tyłem montowanego na pasy. Jeżeli ktoś chce stworzyć fotelik kombinowany przodem/tyłem na pasy, to pas musi iść tą samą drogą przy obydwu kierunkach montażu. Idea jest taka, że pas zawsze prowadzimy tak samo i powinno to ułatwić rodzicom montaż. Nie będzie się trzeba zastanawiać i kombinować którędy ma iść pas. W ten sposób homologacja wyklucza potencjalne błędy w montażu fotelików przez niedoświadczonych rodziców. Nie będzie możliwości tworzenia fotelików montowanych zarówno na pas, jak i na isofix.

Poprawka do R129-03 – w trakcie prac

Tu jest ta część R129, której forma nie jest jeszcze przesądzona, a dotyczy ona poddupników. Aktualne założenia są takie, że poddupniki będą mogły być używane od 125 cm i TYLKO w pojazdach z kurtynami bocznymi.

Kryterium wzrostu powstaje po to, żeby statystyczne dziecko siedzące na poddupniku osiągało wzrost „małego dorosłego”, a co za tym idzie miało głowę na poziomie kurtyny bocznej, a nie poniżej.

Tu niestety smutna sprawa (chociaż przypominam, że nic nie jest przesądzone) – poddupniki nie będą miały wykonywanych zderzeń bocznych, bo osłonę boczną zapewniają kurtyny w samochodzie. Na testach po prostu nie ma kurtyn. Mam ogromną nadzieję, że te kwestie zostaną inaczej rozwiązane.

Jest to ogromna zmiana i jeżeli zostanie w takiej formie, to nie mogę się tego doczekać!

Podsumowanie

Od czasu wprowadzenia R129 powinniśmy przestać mówić potocznie o fotelach „osiemnastki” czy „piętnastki”. Powinniśmy mówić np. 40 – 105 cm lub 100 – 150 cm. Ograniczenie wagowe dotyczy w zasadzie tylko foteli z pasami wewnętrznymi.

i-Size dotyczy tylko części foteli, reszta jest po prostu R129 (02 / 03).

Ponadto obstawiano, że stara ECE R44 będzie jeszcze sobie spokojnie funkcjonować, natomiast najnowsze zmiany mówią coś totalnie innego.

Od września 2023 roku sprzedaż fotelików z ECE R44 będzie wstrzymana, więc można w uproszczeniu uznać, że od 2024 roku dostępne będą jedynie foteliki z homologacją R129. Używanie wcześniej zakupionych foteli z ECE R44 będzie cały czas dopuszczone, więc nie ma powodu do paniki 🙂

To z kolei daje nam niesamowite 3 lata nowości, bo każdy producent będzie teraz zmuszony robić foteliki z R129. Nie wiem jak Wy, ale ja szczególnie czekam na zmiany w kwestiach poddupników.

Ten wpis będzie aktualizowany za każdym razem, kiedy tylko dowiem się o kolejnej zmianie w homologacji R129.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *